Fervente hemelkijkers - maar ook amateur-sterrenliefhebbers - maken zich klaar voor het jaarlijkse hoogtepunt aan het nachtelijk zwerk: de Perseïdenzwerm.

Helaas lijkt alles erop te wijzen dat het dit jaar wel eens op een sisser zou kunnen aflopen (bedankt kwakkelzomer / maan, scheer je weg). Maar we blijven optimistisch: één streepje wolkeloze lucht kan genoeg zijn om een glimp op te vangen van een meteoor of ‘vallende ster’. En als die kans zich dan voordoet, doe het dan goed met onderstaande tips:

1. Zoek een donker plekje

Hoe donkerder, hoe meer kans dat je de meteorenregen kan waarnemen en hoe feller de vallende sterren zullen schitteren. En dat is slecht nieuws voor ons, want met alle lichtvervuiling is het in België moeilijk om een écht donkere plaats te vinden. Niet getreurd, met deze kaart kan je het donkerste plekje in jouw buurt opsporen.

2. Mijd de maan

Ook de maan is een spelbreker. Die is momenteel niet meer vol, maar toch nog voor zo’n 65% verlicht. En ze staat dan ook nog eens het grootste deel van de nacht aan de hemel te schitteren. Wanneer ze precies op en onder gaat, kan je in deze tabel opzoeken.

3. Maanschaduw

We zullen het dus hoe dan ook met de maan moeten doen, maar daar is een mouw aan te passen. Om je kansen op een mooi luchtspektakel te vergroten, zoek je best een stuk ‘maanschaduw’ op. Die kan aardig uitgestrekt zijn laat in de avond en vroeg in de ochtend (bij het opkomen en ondergaan van de maan). Ga op zoek naar een open veld dat omzoomd is door een hoge haag of boskant (vraag wel even om toestemming).

4. Neem de tijd

Als je echt wil genieten van het schouwspel, trek er dan minstens een uur voor uit. Meestal verschijnen de meteoren in reeksen met tussenin rustige momenten. Maar ook je ogen hebben tijd nodig: pas na 20 minuten hebben ze zich volledig aangepast aan de donkerte. Wil je toch verlichting in de buurt, gebruik dan rood licht. Op die manier vermijd je dat je ogen verblind raken en zich weer helemaal opnieuw moeten aanpassen.

5. Kies het juiste tijdstip

De meeste meteorenzwermen laten zich het best bewonderen ná middernacht en de Perseïden zijn daar geen uitzondering op. Toch is het dit jaar het overwegen waard om al vóór middernacht naar boven beginnen te turen, als de maan nog niet of slechts heel laag boven de horizon komt kijken. Vanavond (11 augustus 2017) bijvoorbeeld, gaat de zon onder om 21:11, is het volledig donker om 21:50 en komt de maan op om 22:56. Het hoogtepunt van de Perseïden vindt plaats in de vroege ochtenden van 12 en 13 augustus, maar door het slechte weer tuur je best op elk moment zonder wolken even naar boven.

6. Kijk in de juiste richting

Bij een meteorenzwerm vertrekken alle meteoren vanuit hetzelfde punt in de lucht. Bij de Perseïden is dat in de buurt van het sterrenbeeld Perseus (de zwerm heeft zijn naam dan ook niet gestolen), nabij Cassiopeia. Gebruik een sterrenkijker app om met je smartphone de juiste richting te bepalen. Met de gratis app Night Sky Lite kan je op elk moment van de dag zien wat er zich in de ruimte om je heen bevindt.


Het sterrenbeeld Perseus (Till Credner @ Wikipedia CC-BY 3.0)

7. Gebruik geen verrekijker

De verleiding is misschien groot om een verrekijker – of zelfs een telescoop – te gebruiken om van de meteorenzwerm te genieten, maar met die hulpmiddelen kan je wel eens van een kale reis terugkomen. De meteoren vertrekken immers in alle richtingen, zijn vrij klein en lichten maar heel kort op, waardoor je met een verrekijker simpelweg in tijd gepakt wordt.

8. Maak een foto

Zou het niet cool zijn om een vallende ster op foto vast te leggen? Gebruik liefst een breedhoeklens en draai het diafragma helemaal open (hoe kleiner het f-getal, hoe beter). Zet de ISO-waarde zo hoog als je toestel toelaat, zonder dat je foto's teveel ruis vertonen. Stel scherp op de helderste ster (als dat niet lukt, draai de scherpstelring dan naar oneindig en vervolgens een paar millimeter terug in de andere richting) en maak een aantal testfoto’s met verschillende sluitertijden (10 ,15, 30 seconden). Gebruik zeker een statief en beperk trillingen tot het minimum door de timer te gebruiken of – nog beter – een afstandsbediening. En dan: fotograferen maar. En hopen dat er een lucky shot bij zit!

9. Maak het gezellig

Aangezien het wel een tijdje kan duren eer het spektakel begint, maak je het jezelf best comfortabel. Een ligstoel is geen overbodige luxe als je langdurig gaat sterrenkijken. Door de koele nachttemperaturen, raden we ook aan om een dekentje mee te nemen. Om het helemaal cosy te maken, kan je chips, popcorn en iets te drinken voorzien. Oh ja, vergeet geen muggenspray! 

10. Imponeer je vrienden

Wil je écht indruk maken tijdens het Perseïden-kijken? Leg dan aan je vrienden uit wat een meteoor precies is. Dat gaat zo: een meteoor is een klein rotsblokje, een meteoroïde, dat aan hoge snelheid onze atmosfeer binnendringt. Daarbij drukt het de lucht voor zich extreem samen, waardoor die lucht opwarmt en de atmosfeer op die plaats oplicht. Zo simpel! 

Ben je bezoeker, leerkracht of geïnteresseerd in evenementen? Switch hier naar een aanbod op maat.