Navigeer Sluit

Technopolis is gesloten
slide

Supersnelle peper

Laat peper drijven en zwemmen op een bordje water

Een experiment over oppervlaktespanning en hoe die te verbreken

      

Wat heb je nodig?

  • Een diep bord gevuld met water
  • Gemalen peper 
  • Afwasmiddel

Aan de slag!

Stap 1: Strooi wat peper in het bord met water

Stap 2: Laat nu een druppel afwasmiddel vallen in het midden van het bord

img
img

Wat gebeurt er?

Resultaat van de proef toevoegen

Hoe zit dat?

 

Watermoleculen trekken elkaar aan. Daardoor vormt het wateroppervlak een soort vliesje. Dat vlies is erg sterk, men zegt dat water een grote 'oppervlaktespanning' heeft. 

Door de oppervlaktespanning spreidt water zich niet uit tot een dunne film, maar trekt het samen tot plasjes en druppels. Het zorgt er ook voor dat kleine insecten op water kunnen lopen, en dat je een naald of een paperclip kan laten drijven. Door die oppervlaktespanning kunnen ook gemalen peperkorreltjes op het watervliesje blijven liggen. 

Afwasmiddel verlaagt de oppervlaktespanning. Daardoor 'zwemt' de peper vliegensvlug naar de rand van het bord wanneer je er een druppel afwasmiddel in laat vallen. Aan de rand houdt de oppervlaktespanning immers het langste stand. 

Zepen (o.a. afwasmiddel) zorgen er dus voor dat water beter zijn werk kan doen. Zeepwater droogt niet in druppels op in de vaatwasser; trekt dieper in de vezels van je kleding en spreidt zich wel uit tot een dunne film op je ramen. 

Ben je leerkracht? Klik dan op onderstaande knoppen om te ontdekken hoe dit proefje in jouw lessen past.

Leerlingen uit het lager onderwijs kunnen dit proefje zelf doen.

Dit proefje kan gebruikt worden om volgende vakgebonden eindtermen binnen het vak ‘Wetenschappen en techniek’ te helpen realiseren:

  • 1.1 De leerlingen kunnen gericht waarnemen met alle zintuigen en kunnen waarnemingen op een systematische wijze noteren;
  • 1.14 de leerlingen kunnen van courante materialen uit hun omgeving enkele eigenschappen aantonen. 

Ben je bezoeker, leerkracht of geïnteresseerd in evenementen? Switch hier naar een aanbod op maat.