Wie slurpt daar in het donker?

Stel je een enorme spin voor die haar prooi leegzuigt met een ​‘rietje’ alsof het een smoothie is. Klinkt als een monster uit een horrorfilm, maar hij bestaat écht: de zeespin. En ondanks z’n naam is het… geen spin. Wat dan wel? Tijd om af te dalen naar de zeebodem.
Shutterstock 2229903857 1

Zo groot als een kat

Zeespinnen lijken met hun acht poten dan wel op spinnen, maar ze behoren tot een totaal andere groep binnen de geleedpotigen (Pycnogonida). In plaats van op het land, leven ze – zoals de naam al zegt – in zee. Je vindt de ongeveer 1500 soorten zowel in ondiepe wateren als in de diepzee. Sommige daarvan zijn nauwelijks groter dan een zandkorrel, andere zijn dan weer (inclusief poten) 50 cm groot. Jawel, zo groot als een kat dus!

Een snuit als een rietje

Hun favoriete maaltijd bestaat uit zachte dieren zoals anemonen, wormen, sponzen of kwallen. Smullen doen ze met hun buisvormige snuit – of proboscis – die vaak langer en groter is dan hun eigen lichaam. Daarmee prikken ze in hun prooi en slurpen ze de lichaamssappen op. Wel opvallend: niet elke maaltijd eindigt dodelijk. Sommige prooien blijven verzwakt achter, maar overleven de aanval wel.

Ademen zonder longen of kieuwen

Zeespinnen hebben geen longen of kieuwen. Ze nemen zuurstof op via heel kleine poriën in hun harde pantser, vooral op de poten, waardoor ze dus eigenlijk door hun ​‘huid’ ademen. Daarnaast hebben ze geen sterk kloppend hart, dus helpen de darmen dan maar om die zuurstof rond te pompen. En die darmen? Die zitten niet alleen in hun lijf, maar gek genoeg ook in hun poten.

Meer dan een vreemd beestje

Zeespinnen mogen dan weinig onderzocht zijn, toch hebben ze verrassend veel in hun mars. Zo kunnen ze poten, stukken van hun hoofd en zelfs geslachtsorganen terug aangroeien. Dat maakt ze interessant als inspiratie voor de medische wereld. Bovendien is hun verborgen diversiteit in de diepzee nog lang niet in kaart gebracht. Nu menselijke activiteiten daar toenemen, wordt het belangrijker dan ooit om deze bijzondere dieren beter te begrijpen.

Bronnen:

zeespinnenbiologiebiodiversiteit